Görme engelli vatandaşların noterde bir işlem yaptırabilmeleri için 2 kişinin şahitliği gerekiyor. Konuyla ilgili dava açan görme engelliler, Türkiye Noterler Birliği'ne braille alfabesi ile bir mektup gönderdi, bu onur kırıcı ve ayrıştırıcı uygulamanın son bulması istendi.
Bugün Dünya Braille Alfabesi Günü. 19. yüzyılda Louis Braille tarafından geliştirilen Braille alfabesi, Birleşmiş Milletler tarafından her yıl 4 Ocak'ta kutlanıyor. Engelsiz Erişim Derneği de bugüne özel olarak Türkiye Noterler Birliğine Braille mektup gönderdi. Nedeni ise noterde resmi bir işlem yaparken iki kişinin şahitliğine ihtiyaç duyulması. Noterlik Kanunu'nun engellilerle ilgili işlemleri düzenleyen maddesi, işitme, konuşma veya görme engellinin işlemlerinin, 2 tanık huzurunda yapılabilmesini içeriyor. Görme engelliler, bu uygulamaya tepki göstermek ve farkındalık yaratmak için bir basın açıklaması düzenledi. Görme engelli vatandaşlar, Türkiye Noterler Birliği'ne bu mektubu gönderdi.
"2 ASIR ÖNCESİNDEN SESLENİYORUZ"
Konuyla ilgili yapılan açıklamada, "Türkiye Noterler Birliği'nden imzalarımızın geçerliliğini tanımayan ayrımcı uygulamalarını durdurmalarını talep ediyoruz. Farkındalıklarını sağlamak için bu sefer kendi dilimizden, kendi yazımızla konuşuyoruz. Kendi yazımız ve okur yazarlığımızın en somut kanıtı olan Braille yazı ile taleplerimizi kaleme alıyoruz. Noterler Birliğine 1821’den sesleniyoruz. 2 asır önce tüm dünyada körlerin okur yazarlığının en somut yöntemi olarak Braille yazı geliştirilmişken 2023’te hala körlerin okur yazarlığını tanımamaya direnen noterlere okur yazarlığımızla sesleniyoruz" denildi.Görme engelliler konuyla ilgili davaların sürdüğünü söylüyor.
"KABUL EDİLMİYORUZ"
Tümü Braille olan mektupların üzerine de, “Tüm eğitim geçmişinize ve deneyiminize rağmen okur-yazarlığınız geçersizdir. İmzalarınız ancak iki kör şahitliğinde geçerli olacaktır" yazıldı.Engelsiz Erişim Derneği kurucu üyelerinden Gökhan Güngör, şahit istendiği için yaşadıkları zorlukları paylaştı. Güngör, konuyla ilgili davaların da sürdüğünü belirterek, "Avukat, öğretmen, bilim insanı, kör olduğumuz için okuryazar kabul edilmiyoruz, bu onur kırıcı ve ayrımcı uygulamanın son bulmasını istiyoruz. Noterler yasasında böyle bir ibare var ancak daha sonradan yapılan yasal değişiklikle görme engellilerin imzası için şahit istenmesi yasal olarak doğru değil" diyor.Görme engelliler, kendi hazırladıkları belgelerde de şahit istendiğini aktarıyor.Ev, araç satışı ya da en basit işlemlerde dahi şahit istendiğini anlatan Güngör, "İnsanlar hukuki bir işlem olduğunu düşünerek bunu kefillik olarak algılıyorlar, her zaman kendi şehrimizde işlem yapmıyoruz" ifadelerini kullanıyor.
"ŞAHİTLERLE GEZMİYORUZ"
Görüştüğümüz görme engelli vatandaşlar, saatlerce basit işlemler için dahi uğraşmak zorunda bırakıldıklarını belirterek, şu serzernişlerde bulundular: "Sanki daima hazır şahitlerle dolaşıyormuşuz gibi her işlem için bizden şahit istiyorlar. Kendi kendimize bilgisayarda hazırlayıp çıktısını alıp mail gönderdiğimiz belgelerde dahi şahit istiyorlar. En basit noter işleminde bin bir kişiye şahitlik dilenmek zorunda kalıyoruz"Noterlerde braille alfabesi kullanılması da çözüm yollarından biri.
ÇÖZÜM YOLLARI
"Oysaki her noter işlemi yapan kişi bilir ki noter işlemleri başladığında telefon numaramıza bir kısa mesaj düşer ve adımıza işlem yapıldığını biliriz. Noter işlemine dair belgenin içeriği de kör vatandaşlar için Braille yazı ile sunulabilir, okunup kaydedilebilir ve onaylandığı yine kaydedilebilir, mesaj veya mail ile belge içeriği veya bağlantısı gönderilebilir."
